Home / Level 1
إِيساغُوجِي
Level 1: de Īsāghūjī
De Īsāghūjī van al-Abharī, de matn, begrip voor begrip in de volgorde van de tekst: elk begrip met het Arabisch, een eenvoudige uitleg en een korte toets.
Arabic text after the print of Jakarta 1434/2013 · translation by The Mantiqi, draft
About this text
Īsāghūjī إِيسَاغُوجِي
Athīr al-Dīn al-Abharī (d. 663/1265)
- Text
- Arabic, vocalised as in the print: Mutūn al-manṭiq wa-l-ḥikma: Īsāghūjī wa-l-Sullam al-munawraq, ʿAlawī Abū Bakr Muḥammad al-Saqqāf (ḍabṭ wa-taʿlīq), Jakarta: Dār al-Kutub al-Islāmiyya 1434/2013
- Translation
- The Mantiqi's own; a draft.
- Review
- Draft, awaiting review by Ustadh Muhammad Yusuf.
- 48 begrippen
- 6 hoofdstukken
- 3 delen
Inleiding (al-muqaddima)
Inleiding
Inleiding المُقَدِّمَة
Wat logica is, en waarom kennis bestaat uit voorstellingen en instemmingen.
- Logica · al-manṭiqHiernaالمَنْطِق
- Kennis · al-ʿilmHiernaالعِلْم
- Voorstelling · al-taṣawwurHiernaالتَّصَوُّر
- Instemming · al-taṣdīqHiernaالتَّصْدِيق
- Onmiddellijke kennis · al-ḍarūrīHiernaالضَّرُورِيّ
- Verworven kennis · al-naẓarīHiernaالنَّظَرِيّ
- Nadenken · al-naẓarHiernaالنَّظَر
- Argument · al-ḥujjaHiernaالحُجَّة
Voorstellingen (al-taṣawwurāt)
Deel I
Voorstellingen التَّصَوُّرَات
Hoe we een betekenis begrijpen: uitingen, universalia en definities, met als doel de verklarende uitspraak.
Hoofdstuk 1 · Uitingen en betekenisaanduiding
الأَلْفَاظ وَالدَّلَالَة- Uiting · al-lafẓHiernaاللَّفْظ
- Betekenisaanduiding door overeenstemming · dalālat al-muṭābaqaHiernaدَلَالَةُ المُطَابَقَة
- Betekenisaanduiding door insluiting · dalālat al-taḍammunHiernaدَلَالَةُ التَّضَمُّن
- Betekenisaanduiding door implicatie · dalālat al-iltizāmHiernaدَلَالَةُ الالْتِزَام
- Enkelvoudige uiting · al-mufradHiernaالمُفْرَد
- Samengestelde uiting · al-murakkabHiernaالمُرَكَّب
- Universale · al-kullīHiernaالكُلِّيّ
- Particulier begrip · al-juzʾīHiernaالجُزْئِيّ
Hoofdstuk 2 · De vijf universalia
الكُلِّيَّات الخَمْس- Essentieel universale · al-dhātīHiernaالذَّاتِيّ
- Accidenteel universale · al-ʿaraḍīHiernaالعَرَضِيّ
- Geslacht · al-jinsHiernaالجِنْس
- Soort · al-nawʿHiernaالنَّوْع
- Soortverschil · al-faṣlHiernaالفَصْل
- Eigenschap · al-khāṣṣaHiernaالخَاصَّة
- Algemeen accident · al-ʿaraḍ al-ʿāmmHiernaالعَرَضُ العَامّ
Hoofdstuk 3 · Definitie
التَّعْرِيفInstemmingen (al-taṣdīqāt)
Deel II
Instemmingen التَّصْدِيقَات
Hoe we beoordelen of iets waar of onwaar is: proposities en syllogismen, met als doel het argument.
Hoofdstuk 4 · Proposities
القَضَايَا- Propositie · al-qaḍiyyaHiernaالقَضِيَّة
- Categorische propositie · al-ḥamliyyaHiernaالحَمْلِيَّة
- Subject · al-mawḍūʿHiernaالمَوْضُوع
- Predicaat · al-maḥmūlHiernaالمَحْمُول
- Gekwantificeerde propositie · al-maḥṣūraHiernaالمَحْصُورَة
- Voorwaardelijke propositie · al-sharṭiyyaHiernaالشَّرْطِيَّة
- Verbindende voorwaardelijke propositie · al-muttaṣilaHiernaالمُتَّصِلَة
- Disjunctieve voorwaardelijke propositie · al-munfaṣilaHiernaالمُنْفَصِلَة
- Tegenspraak · al-tanāquḍHiernaالتَّنَاقُض
- Eenvoudige omkering · al-ʿaks al-mustawīHiernaالعَكْسُ المُسْتَوِي
Hoofdstuk 5 · Syllogismen
القِيَاس- Syllogisme · al-qiyāsHiernaالقِيَاس
- Verbindend syllogisme · al-qiyās al-iqtirānīHiernaالقِيَاسُ الاقْتِرَانِيّ
- Uitzonderend syllogisme · al-qiyās al-istithnāʾīHiernaالقِيَاسُ الاسْتِثْنَائِيّ
- Middenterm · al-ḥadd al-awsaṭHiernaالحَدُّ الأَوْسَط
- Kleine en grote premisse · al-ṣughrā wa-l-kubrāHiernaالصُّغْرَى وَالكُبْرَى
- Figuur · al-shaklHiernaالشَّكْل
De vijf kunsten (al-ṣināʿāt al-khams)
Deel III
De vijf kunsten الصِّنَاعَات الخَمْس
Argumenten beoordeeld naar het soort premissen waaruit ze bestaan: van de demonstratie, die zekerheid geeft, tot de sofistiek, die dat alleen lijkt te doen.