توماسو اوبیچینی نوارایی

خاورشناس فرانسیسی که متن عربی ایساغوجی را با ترجمهٔ لاتینی در ۱۶۲۵ در رم چاپ کرد، نخستین چاپ این کتاب.

Life

توماسو اوبیچینی (۱۵۸۵–۱۶۳۲ م)، که به لاتینی Thomas Novariensis («توماسِ نوارایی») خوانده می‌شود، راهبی فرانسیسی و متخصص زبان‌های خاورمیانه بود. او در هیئت‌های تبلیغی فرانسیسی در فلسطین، سوریه و لبنان کار کرد، متون عربی بسیاری را به لاتینی ترجمه کرد، و بعدها در صومعهٔ سان پیترو این مونتوریو (San Pietro in Montorio) در رم، که مرکزی برای مطالعات عربی بود، عربی درس داد.

کتاب‌های او برای آموزش مبلغان مسیحی برای خاور نزدیک فراهم شده بودند، وظیفه‌ای که مجمع رومی تبلیغ ایمان (Propaganda Fide) به مدارسی در خانه‌های فرانسیسی رم سپرده بود. او برای همین هدف در ۱۶۲۵ درآمدی دوزبانه، عربی–لاتینی، بر منطق منتشر کرد که در واقع متن ایساغوجی ابهری است، هرچند او نامی از ابهری نمی‌برد. واژه‌نامهٔ عربی–سریانی–لاتینی او، Thesaurus Arabico-Syro-Latinus، پس از مرگش منتشر شد (رم، ۱۶۳۶).

Works

• Isagoge, id est, breve Introductorium Arabicum in Scientiam Logices (ایساغوجی، یعنی درآمدی کوتاه به عربی بر علم منطق) — بر ابهریمتن عربی با ترجمهٔ لاتینی، رم: Stephanus Paulinus، ۱۶۲۵، ۴۴ صفحه. نخستین چاپ ایساغوجی.ترجمه
• Thesaurus Arabico-Syro-Latinusواژه‌نامهٔ موضوعی برای مبلغان، پس از مرگش منتشر شد (رم، ۱۶۳۶).اثر

Reception

دانشنامهٔ ایرانیکا چاپ ۱۶۲۵ او را نخستین انتشار ایساغوجی می‌داند، و دانشنامهٔ اسلامِ TDV آن را در شمار ترجمه‌های این کتاب می‌آورد. النورا تراوانتی (Eleonora Travanti) یادآوری می‌کند که چون عنوان آن اغلب نادرست خوانده می‌شود، این کتاب به خطا شرحی بر ایساغوجیِ فرفوریوس توصیف شده است.