قفل
دلالت التزامی دَلَالَةُ الالْتِزَام
خانهتصورات · الفاظ و دلالت · 5 از 8
دلالت التزامی
dalālat al-iltizām
دَلَالَةُ الالْتِزَام
آن است که بر امری بیرون از معنای خود کند که در ذهن لازمِ آن معناست.
در تصویر
توضیح
مدلول جزء معنا نیست، اما ذهن نمی‌تواند معنا را کند مگر آنکه به آن منتقل شود.
به این صورت هم نوشته می‌شود: دلالت التزام, التزام.
در متن
إِيسَاغُوجِي: اللَّفْظُ الدَّالُّ يَدُلُّ عَلَى مَا وُضِعَ لَهُ بِالْمُطَابَقَةِ، وَعَلَى جُزْئِهِ بِالتَّضَمُّنِ إِنْ كَانَ لَهُ جُزْءٌ، وَعَلَى مَا يُلَازِمُهُ فِي الذِّهْنِ بِالِالْتِزَامِ،ایساغوجی (مدخل): لفظِ دال بر آنچه برای آن وضع شده است به مطابقه دلالت می‌کند، و بر جزء آن، اگر جزئی داشته باشد، به تضمن، و بر آنچه در ذهن همراه آن است به التزام،كَالإِنْسَانِ، فَإِنَّهُ يَدُلُّ عَلَى الْحَيَوَانِ النَّاطِقِ بِالْمُطَابَقَةِ، وَعَلَى أَحَدِهِمَا بِالتَّضَمُّنِ، وَعَلَى قَابِلِ الْعِلْمِ وَصَنْعَةِ الْكِتَابَةِ بِالِالْتِزَامِ؛مانند «انسان»: که بر «حیوان ناطق» به مطابقه دلالت می‌کند، و بر یکی از آن دو به تضمن، و بر «قابل علم و صنعت کتابت» به التزام.مثال‌ها
- دَلَالَةُ الإِنْسَانِ عَلَى قَابِلِ العِلْمِ وَصَنْعَةِ الكِتَابَةِدلالت «انسان» بر قابلِ علم و صنعت کتابت
اصطلاحات مرتبط
تمرین
2 پرسش دربارهٔ این اصطلاح، در مجموعهٔ تمرین الفاظ و دلالت.
رفتن به تمرین · 7 پرسشخودت را بیازما
3 پرسش. با ۶ از ۱۰ یا بیشتر (دو ستاره) اصطلاح بعدی باز می‌شود.
پرسش 1
دلالت التزامی چیست؟
در ، مدلول بیرون از معناست، اما ذهن نمی‌تواند معنا را کند مگر آنکه به آن منتقل شود.
پرسش 2
«انسان» به التزام بر کدام‌یک از این‌ها دلالت می‌کند؟
الإِنْسَان
قابل و کتابت بودن جزء «حیوان ناطق» نیست، اما در ذهن لازمِ آن است.
پرسش 3
چرا دلالت مطابقی پایهٔ دلالت التزامی است؟
ذهن تنها پس از آنکه بر تمام معنا کرد، یعنی به ، به امری که همراه آن معناست منتقل می‌شود.
بعدی: لفظ مفرد المُفْرَد
ادامه ←