Differentia, and the relative species

و اگر آن جزو حقیقت افراد تمام مشترک نباشد آن را فصل خوانند، زیرا که آن حقیقت افراد را تمیز کند از غیر تمیز جوهری، خواه آن جزو مشترک نباشد اصلاً چون ناطق که مخصوص است بحقیقت افراد انسان پس این حقیقت را از همه ماهیات تمیز میکند، و این را فصل قریب خوانند، و خواه مشترک باشد اما تمام مشترک نباشد که بوی تمیز حقیقت شود از بعض ماهیات چون حساس، و این را فصل بعید خوانند. بالجمله فصل ممیز ذاتیست جوهری، پس او کلی باشد که در جواب ای شیء هو فی جوهره واقع شود. فصل. بدانکه نوع را معنی دیگر است که آن را نوع اضافی خوانند، و او ماهیتی است که جنس مقول شود بر وی و بر ماهیت دیگر در جواب ما هو، چون انسان که مقول میشود بر وی و بر فرس حیوان در جواب ما هو. و نوع اضافی شاید که نوع حقیقی باشد چنانکه گفتیم، و شاید که نباشد چون حیوان که نوع اضافی جسم نامی است، و جسم نامی که نوع اضافی جسم است، و جسم که نوع اضافی جوهر است.

If that part of the reality of the individuals is not the whole of what is shared, it is called a differentia, because it sets the reality of the individuals apart from others with a substantial distinction: whether that part is not shared at all, like rational, which belongs only to the reality of the individuals of man and so sets this reality apart from all quiddities — and this is called the near differentia — or is shared but not the whole of what is shared, so that by it the reality is set apart from some quiddities only, like sensing — and this is called a far differentia. In short, the differentia is an essential, substantial distinguisher, so it is a universal given in answer to “which thing is it in its substance?”. Section. Know that species has another meaning, which is called the relative species: a quiddity of which, together with another quiddity, a genus is said in answer to “what is it?”, like man, of which and of horse “animal” is said in answer to “what is it?”. A relative species may be a real species, as we have said, or not, like animal, which is a relative species under growing body, and growing body under body, and body under substance.

رونوشتص 21–22